HIEÁU KÍNH OÂNG BAØ, CHA MEÏ

 Töø khi coøn nhoû, moãi ngöôøi Vieät Nam ñeàu ñöôïc hoïc nhieàu ñieàu. Trong nhieàu ñieàu ñoù, coù moät ñieàu quan troïng khoâng theå thieáu ñöôïc, ñoù laø hoïc hieáu kính Oâng Baø, Cha Meï. Trong chuùng ta, khoâng ai chòu ñöôïc caûnh:
       "Nhaø kia loãi ñaïo, con khinh boá." (Tuù Xöông).

  Neáu noùi veà ôn nghóa treân ñôøi thì ôn Cha, nghóa Meï laø ñieàu maø ai cuõng nhaän thaáy. Thaät roõ raøng:
     "Coâng Cha nhö nuùi Thaùi Sôn,
     Nghóa meï nhö nöôùc trong nguoàn chaûy ra."  (Ca dao).
 
 Vì "nöông nhôø ôn nuoâi döôõng cuûa hai Vò Töø-phuï vaø Bi-maãu cho neân taát caû caùc con trai, gaùi ñeàu ñöôïc an vui. Theá laø ôn cha cao nhö nuùi  chuùa, ôn meï saâu nhö beå caû." (Kinh Taâm Ñòa Quaùn).  Caâu kinh naøy nhaéc nhôû moãi chuùng ta nhôù raèng coâng Cha thaät to lôùn vaø nghóa Meï thaät bao la. Ngöôøi xöa coù noùi: "Phuï heà sinh ngaõ, maãu heà cuùc ngaõ, phuï maãu sinh ngaõ cuø lao. Duïc baùo thaâm aân, hieäu thieân, voõng cöïc." (Xin dòch laø: Cha ñaõ sanh ta, meï ñaõ nuoâi ta. Thöông thay Cha meï sinh ta khoù nhoïc. Muoán baùo ôn saâu trôøi cao chaúng döùt.- Kinh Thi). Cho neân, neáu ai "ngoã nghòch baát hieáu, Trôøi ñaát naøo dung cho." (Hoøa Thöôïng Ñaïo Thanh). Ñieàu quan troïng, maø moät ngöôøi con khoâng theå queân laø:
                                           "Laøm con tröôùc phaûi ñeàn ôn sanh thaønh."(Kieàu).

 Trong Thaùnh Kinh coù ghi Thaäp giôùi raên. Moät trong thaäp giôùi raên ñoù, Thieân Chuùa daïy con daân cuûa Ngaøi phaûi hieáu kính Cha Meï. Giôùi raên naøy ôû vaøo vò trí raát quan troïng trong Thaäp giôùi. Kính môøi Quùi Vò xem Thaäp giôùi ñöôïc cheùp trong Kinh Cöïu Öôùc:

    "Thieân Chuùa phaùn heát thaûy caùc lôøi naøy raèng: ‘Ta laø Yaveâ, Thieân Chuùa cuûa ngöôi,
      Ñaáng ñaõ ñem ngöôi ra khoûi ñaát Ai Caäp, khoûi nhaø toâi moïi:
1.- Ngöôi seõ khoâng coù nhöõng thaàn khaùc tröôùc nhan Ta.
2.-  Ngöôi seõ khoâng taïc töôïng thaàn, taïc hình vaät gì nôi trôøi beân treân hay nôi ñaát beân
      döôùi, hay trong nöôùc beân döôùi ñaát. Ngöôi seõ khoâng thôø laïy chuùng vaø phuïng söï
      chuùng, vì Ta Ya-veâ Thieân Chuùa cuûa ngöôi, Ta laø Thieân Chuùa ghen tuoâng phaït toäi
      cha oâng treân con chaùu ñeán ba boán ñôøi, ñoái vôùi nhöõng ai thuø gheùt Ta; vaø giöõ nghóa
      dö ngaøn vôùi nhöõng ai yeâu meán Ta vaø giöõ caùc lònh truyeàn cuûa Ta.
3.- Ngöôi seõ khoâng hö töø neâu danh Ya-veâ, Thieân Chuùa cuûa ngöôi vì Ya-veâ seõ khoâng
     dung keû hö töø neâu danh Ngöôøi.
4.- Ngöôi haõy nhôù ñeán ngaøy höu leã ñeå taùc thaùnh ngaøy aáy. Trong saùu ngaøy ngöôi seõ lao
     ñoäng vaø laøm moïi coâng vieäc cuûa ngöôi. Nhöng ngaøy thöù baûy laø ngaøy höu leã kính
     Ya-veâ Thieân Chuùa cuûa ngöôi; ngöôi seõ khoâng laøm baát cöù vieäc naøo, ngöôi vaø con
     trai con gaùi ngöôi, tôù trai, tôù gaùi cuûa ngöôi, thuù vaät cuûa ngöôi vaø khaùch nguï cö ôû
     beân trong coång thaønh ngöôi. Vì trong saùu ngaøy, Ya-veâ ñaõ laøm neân trôøi ñaát, bieån vaø
     taát caû moïi söï trong caùc nôi aáy, nhöng Ngöôøi ñaõ nghæ ngaøy thöù baûy; bôûi theá Ya-veâ
     ñaõ chuùc laønh cho ngaøy thöù baûy vaø taùc thaùnh noù.
5.- Haõy troïng kính cha meï ngöôi, ngoõ haàu ngaøy ñôøi ngöôi ñöôïc keùo daøi treân thöûa ñaát
     Ya-veâ Thieân Chuùa cuûa ngöôi ban cho ngöôi.
6.- Ngöôi seõ khoâng gieát ngöôøi,
7.- Ngöôi seõ khoâng ngoaïi tình,
8.- Ngöôi seõ khoâng troäm caép,
9.- Ngöôi seõ khoâng laøm chöùng gian caùo toäi ñoàng loaïi,
10.- Ngöôi seõ khoâng meâ muoán nhaø cöûa ñoàng loaïi, ngöôi seõ khoâng meâ muoán vôï cuûa
    ñoàng loaïi, tôù trai tôù gaùi cuûa noù, boø löøa cuûa noù, vaø baát cöù vaät gì cuûa noù." (Xuaát
haønh 20:11-17. Kinh Thaùnh, Baûn dòch cuûa Linh Muïc Nguyeãn Theá Thuaán. Doøng
Chuùa Cöùu Theá, 1976. Trang 160-162).

 Nhö vaäy, 4 giôùi raên beân treân ñeà caäp ñeán boån phaän cuûa con ngöôøi ñoái vôùi Thieân Chuùa; coøn 6 giôùi raên tieáp theo noùi veà boån phaän con ngöôøi ñoái vôùi ñoàng loaïi. Ñoàng loaïi ñaàu tieân ñöôïc nhaéc ñeán laø Cha Meï. Thieân Chuùa daïy moãi ngöôøi phaûi hieáu kính Cha Meï vaø Ngaøi höùa ban thöôûng cho nhöõng ai hieáu kính Cha Meï, thì Ngaøi cho ñöôïc soáng laâu treân ñaát, töùc laø tuoåi thoï cuûa ngöôøi ñoù seõ ñöôïc cao. Vaâng theo Lôøi daïy cuûa Thieân Chuùa, chuùng toâi phaûi hieáu kính OÂng Baø, Cha Meï. Nhöng taïi sao chuùng toâi khoâng laøm baøn thôø, khoâng caàu khaån, khoâng cuùng OÂng Baø, Cha Meï?

 A.- Vieäc thôø OÂng Baø ChaMeï:
Neáu thôø, thì chuùng toâi khoâng theå thôø heát taát caû OÂng Baø, Cha Meï, Toå tieân. Ví duï, chuùng toâi thôø Cha, OÂng Noäi, OÂng Coá, OÂng Sô..., theá coøn möôøi, hoaëc hai chuïc ñôøi beân treân, vaø cao hôn nöõa.... thì sao? Khoâng ai bieáøt beân treân mình coù bao nhieâu theá heä. Nhöng chuùng ta bieát raèng Ñaáng Taïo Hoùa laø Thöôïng Ñeá ñaõ taïo döïng Toå tieân chuùng ta. Chuùng ta toân thôø Ngaøi. Ngaøi bao goàm taát caû Cha Meï, OÂng Baø, Toå tieân cuûa chuùng ta.

 B.- Vieäc caàu khaån vôùi Cha Meï, OÂng Baø.
 OÂng Baø, Cha Meï luùc naøo cuõng yeâu thöông con chaùu. Nhöng OÂng Baø, Cha Meï laø loaøi ngöôøi, khoâng coù quyeàn naêng ban hoïa hay ban phöôùc, ngay luùc coøn soáng cuõng nhö sau khi qua ñôøi. Vì neáu coù quyeàn ban hoïa hay xuoáng phöôùc, thì taát caû con chaùu cuûa OÂng Baø, Cha Meï ñeàu ñoã ñaït giaøu sang. Hoïa vaø phöôùc, thaät ra, ôû trong tay Thöôïng Ñeá laø Ñaáng ñaõ phaùn: "Chính ta laø Ñaáng gaây neân söï saùng vaø döïng neân söï toái taêm, laøm ra söï bình an vaø döïng neân söï tai hoïa." (EÂ-sai 45:7). Vì vaäy, chuùng toâi caàu khaån vôùi Thöôïng Ñeá. Ngaøi laø Ñaáng Toaøn naêng vaø cuõng laø Ñaáøng Toaøn quyeàn ñònh ñoaït moïi söï.

 C.- Vieäc cuùng teá cho OÂng Baø, Cha Meï.
 Chuùng toâi tin raèng OÂng Baø, Cha Meï sau khi qua ñôøi khoâng theå aên uoáng ñöôïc, vì: "Tröôùc linh saøng cuùng vaùi, ñaâu soáng laïi aên ñöôïc." (Hoøa Thöôïng Ñaïo Thanh), neân chuùng toâi khoâng cuùng teá cho OÂng Baø, Cha Meï.

 D.- Vieäc nhaéc nhôû OÂng Baø Cha Meï.
Coøn vieäc nhaéc nhôû ngaøy OÂng Baø, Cha Meï qua ñôøi: Vieäc naøy raát toát. Ñeán ngaøy kyû nieäm OÂng Baø, Cha Meï qua ñôøi, chuùng toâi môøi nhöõng ngöôøi thaân, baïn höõu ñeán duøng böõa côm thaân maät. Trong dòp naøy, chuùng toâi nhaéc laïi nhöõng coâng ñöùc vaø nhöõng göông toát cuûa OÂng Baø, Cha Meï luùc coøn soáng, ñeå chuùng toâi vaø con chaùu noi theo.

 Thieân Chuùa daïy chuùng toâi phaûi hieáu kính vaø vaâng lôøi OÂng Baø, Cha Meï. Vieäc naøy phaûi ñöôïc vaâng giöõ moãi ngaøy, vaø keùo  daøi  suoát  caû  ñôøi  cuûa chuùng toâi. Nhö vaäy, laø con daân cuûa Chuùa, chuùng toâi baøy toû loøng hieáu kính OÂng Baø, Cha Meï theo söï daïy doã cuûa Chuùa trong Kinh Thaùnh. Caûm taï ôn Chuùa Cöùu Theá Jeâsus, trong Ngaøi khoâng nhöõng chuùng toâi khoûi bò ñoaùn phaït nhôø söï cöùu roãi cuûa Ngaøi, maø coøn ñöôïc Ngaøi chæ daïy caùch toân thôø Thöôïng Ñeá vaø hieáu kính OÂng Baø, Cha Meï ñuùng theo yù Chuùa nhö Thaùnh Kinh ñaõ daïy. Chuùng toâi neám traõi ñieàu  naøy thaät phöôùc haïnh vaø toát laønh.

 Kính môøi Quùy Vò Ñoäc giaû cuøng theo Chuùa Cöùu Theá Jeâsus vôùi chuùng toâi ñeå Quùy Vò nhaän ñöôïc ôn cöùu ñoä vaø nhöõng ñieàu daïy doã quùy baùu cuûa Ngaøi. Nhôø ñoù chuùng toâi tin raèng chuùng ta seõ coù moät ñôøi soáng vöøa ñeïp loøng Thöôïng Ñeá, vöøa vui loøng OÂng Baø, Cha Meï cuûa chuùng ta./.
 
Muïc sö Traàn Höõu Thaønh.
Email: msthanh@alphalink.com.au
Telephone: 00 61 3 93961001.

CA DAO:
Caù khoâng aên muoái caù öôn,
Con caûi cha meï traêm ñöôøng con hö.

ÑOÂI PHUÙT SUY TÖ:

 "Loøng con chôù phaân bì vôùi keû aùc; nhöng haèng ngaøy haõy kính sôï Thöôïng Ñeá Haèng Höõu." (Chaâm ngoân 23:17).

 "Hôõi keû laøm con, moïi söï haõy vaâng phuïc cha meï mình, vì ñieàu ñeïp loøng Chuùa." (Coâ loâ se 3:20).

 "Mình hieáu vôùi cha meï, con mình seõ hieáu vôùi mình. Coøn mình khoâng hieáu, hoûi sao con hieáu ñöôïc. Hieáu thuaän, laïi sanh con hieáu thuaän; ngoã nghòch laïi sanh con ngoã nghòch. Chaúng tin haõy xem gioït nöôùc maùi nhaø, gioït tröôùc nhoû sao, gioït sau nhoû vaäy."
                                                                                                                                   Thaùi Coâng.